Cortisol & stress: tips om cortisol te verlagen

cortisol en stress

Cortisol, een woord dat je misschien wel bekend voorkomt, maar niet helemaal weet hoe het ontstaat of wat het is. Is cortisol een positief woord of moet je je zorgen maken als mensen het hier over hebben? In dit artikel wordt er meer informatie gegeven over cortisol. Wat het is, wat de symptomen en oorzaken zijn en wat je er tegen kunt doen. Maar om te beginnen: wat is cortisol?

Wat is cortisol?

Cortisol is een hormoon wat stress afgeeft. Het wordt aangemaakt wanneer je reageert op stress- of een angstsituatie. Niet te verwarren met adrenaline trouwens. Adrenaline is de fase voordat cortisol wordt aangemaakt. Het hormoon wordt aangemaakt in de bijnieren. Tevens niet te verwarren met cortison. Dit wordt namelijk toegediend wanneer er geen of te weinig cortisol wordt aangemaakt. Eigenlijk is cortisol een afweermechanisme bij stresssituaties. Ook helpt het tegen de afweer van het immuunsysteem. Het hormoon heeft dus meerdere functies.

Wanneer wordt cortisol aangemaakt?

Cortisol is een waarde in je lichaam die je kan meten. Net zoals dat je bloeddruk, hartslag of bloedafwijkingen kan meten. Je kunt je wellicht voorstellen dat cortisol niet de hele dag gelijkmatig wordt aangemaakt. Dit wordt pas aangemaakt in bepaalde situaties. Denk eens aan een te hoge werkdruk. Of je hebt net een vervelende discussie tijdens een overleg gehad, of een ruzie met je ouders. Op dat moment zullen de waarden stijgen. Is dit verhogende effect langdurig, dan kan dit ook langdurige gevolgen hebben. Denk aan een burn-out, vermoeidheid, grotere eetlust of zelfs een depressie.

cortisol hetzelfde als stress of niet

Herkenbaar? Veel mensen hebben wel eens last van stress

Is cortisol hetzelfde als stress?

Dit antwoord is simpel. Cortisol is niet hetzelfde als stress. Het één heeft wel invloed op het ander. Oftewel, in stresssituaties wordt het hormoon cortisol aangemaakt. Dit zorgt ervoor dat je beter met deze stresssituaties om kan gaan en niet meteen bij elke stresssituatie omvalt. Cortisol reageert dus op stress, maar is niet de stress zelf. Stress is een bepaalde spanning en kan juist zorgen dat je beter presteert op bepaalde momenten. Als deze stress langduriger aanhoudt, dan is het niet gezond meer. Stress kan dan veel klachten met zich meebrengen. Misselijkheid, hartkloppingen, hogere bloeddruk of darmklachten. Het is dan ook belangrijk dat je stressniveau in een gezonde balans is.

Wat is het syndroom van cushing?

Het syndroom van cuching heeft te maken met de aanmaak van cortisol. Een syndroom zijn allerlei symptomen van een ziekte die door middel van een naam, in dit geval cushing, worden verzameld. In dit geval verwijst deze naam naar de ontdekker van dit ziektebeeld. Als je cortisolwaarde in je lichaam continu te hoog is heb je last van het syndroom van cushing. Het is belangrijk dat cortisol niet continu in te hoge mate in je lichaam aanwezig is.

Wat zijn de symptonen van cortisol?

Hoe herken je nou of iemand een te hoog cortisol heeft? Of hoe herken je het bij jezelf? Je kunt je voorstellen als stresssituaties langer aanblijven of je hier langer last van hebt, dat ook je cortisolwaarde blijft stijgen. Het begint vaak met slechter slapen. Je ligt ergens wakker van of je lichaam is onderbewust nog bezig met het verwerken van bepaalde situaties. Het vanzelfsprekende gevolg is dat je steeds vermoeider raakt omdat je te weinig slaap hebt. Als je er niets aan doet kan dit op langer termijn tot chronische vermoeidheid leiden.

Wat doet teveel cortisol in je lichaam?

Vaak is het één een gevolg van het ander. Als je namelijk uitgeput bent, heb je minder energie. Door de hoge cortisolwaarde moeten je bijnieren ook extra hard werken. Hier wordt de vermoeidheid en uitputting dus alleen maar groter van. Als je verzwakt bent, verzwakt ook je immuunsysteem. Het hormoon kan op een gegeven moment niet meer alles in balans houden. Je immuunsysteem verzwakt en de kans is groot dat je dan ziek wordt. Je kan hoofdpijn krijgen, grieperig worden, maag- en darmklachten of last van pijntjes.

Depressief als gevolg van teveel cortisol

Depressieve klachten kunnen ook een gevolg zijn van een te hoog cortisol gehalte. Het stofje serotonine wordt onder andere aangemaakt om negatieve stemmingen tegen te gaan. Op het moment dat je cortisol gehalte te hoog is, kan het zijn dat het stofje serotonine minder wordt aangemaakt. Je humeur wordt bepaald door dit stofje. Nogal belangrijk dat dit dus op een goed niveau is. Op deze manier is het dus mogelijk dat een te hoog cortisol gehalte een depressie kan veroorzaken of je minder lekker in je vel gaat zitten. Angst- en paniekaanvallen kunnen daar ook onderdeel van zijn.

Wat zijn de oorzaken van cortisol?

Een te hoog gehalte van cortisol kunnen verschillende oorzaken hebben. Een natuurlijke manier en een onnatuurlijke manier. Wist je namelijk dat cortisol in verschillende medicijnen zitten? Soms zit het in zalfjes voor je huid. Het komt wel eens voor in medicijnen voor longpatiënten en in bepaalde injecties. Op die momenten wordt er dus juist cortisol toegediend. Maar het kan simpelweg ook zijn dat jezelf automatisch een te hoog cortisol gehalte hebt. Bij het syndroom van cushing, waar eerder over is gesproken, is dus je cortisolwaarde altijd te hoog.

Wat moet ik doen als ik teveel cortisol in mijn lichaam heb?

Heb je geen zin om naar de huisarts te gaan, dan kun je een thuistest afnemen. Wanneer je meer uitleg en toelichting wilt hebben, maak dan gewoon een afspraak met de huisarts. De huisarts kan dan een test bij je afnemen om te zien wat je waarde is. Is de uitslag van de waarde van je cortisol te hoog, dan zijn er meerdere oorzaken dan bovenstaand zijn beschreven. Je hoeft dan niet meteen zorgen te maken, want vaak is er operatief iets aan te doen. Maar het is altijd goed om de oorzaak goed te onderzoeken.

Andere oorzaak van cortisol

Buiten de drie benoemde oorzaken, kunnen gezwellen soms ook een oorzaak zijn. Deze gezwellen kunnen op verschillende plaatsen in je lichaam zitten. Longen, bijnier of bijvoorbeeld een hersenklier (hypofyse). Gezwellen kunnen het syndroom van cushing veroorzaken. Het zijn in de meeste gevallen goedaardige gezwellen. Het gezwel zit dan in de hyposfyse. In enkele gevallen kan het ook eens een kwaadaardige gezwel zijn. Dit komt niet voor bij het syndroom van cushing, maar deze kans is er wel als het gezwel in de bijnier zit. Gelukkig kunnen artsen deze situaties prima onderzoeken, bekijken en een plan van aanpak voor maken.

gezond eten

Een goede tip om cortisol te verlagen: probeer zoveel mogelijk gezond te eten

Tips om cortisol te verlagen

Gelukkig kun je cortisol op simpele manier verlagen. Het is natuurlijk eerst belangrijk om te weten wat je waarde is. Als je dus wat symptomen die beschreven zijn hebt, is het verstandig om dus even de meting bij een huisarts te laten doen. Wanneer het te hoog is, wil dus zeggen dat je lichaam stress ervaart. Met je gezonde verstand denk je meteen dat je genoeg moet slapen en verminder en ontwijk stressmomenten. Gezonde voedingsstoffen en genoeg beweging zorgen ook voor een goede cortisol balans. Je weet dat alcohol en cafeïne vaak in stresssituatie de stress onderdrukken. Het is belangrijk om daar dan ook voorzichtig mee om te gaan.

Neem een massage!

En als we het over rust en ontspanning hebben. Dit kun je op vele manier doen. Denk aan yoga, ontspanningsoefeningen of meditatie. Maar je kunt ook een lekkere ontspannende massage nemen. Tijdens een massage ontspant je lichaam, neemt de stress af en neemt ook het cortisol gehalte af. Je voelt je vaak gespannen, hebt hoofdpijn of je kan maar slecht slapen. Een massage doet zoveel met het lichaam. Het zuivert lichaam en geest. Vraag nadat je klaar bent met de massage om een lekker kopje zwarte thee. Men zegt dat dit ook dit goed is voor je cortisolgehalte. Een win-winsituatie. Zelf geen massage salon in de buurt? Overweeg dan eens een massage apparaat of een massage gun.

Deel dit bericht:

Ook interessant
Hoofdcategorie

Wat is een sportmassage?

Vaak gaan mensen naar een massagesalon om zich even helemaal te kunnen ontspannen. Zo’n ontspanningsmassage heeft als doel fysieke of mentale spanning te verminderen.…
wat is een sportmassage
Hoofdcategorie

Beste massage gun kopen? Top 7 van 2021

Denk je aan pistolen dan zul je dit wellicht niet zo snel associëren met massages. Toch worden massage guns steeds populairder, met name onder sporters. Lees hier alles over de beste massage guns.

beste massage gun
Menu